Genel Bakış
Vikingler, MS 8.-11. yüzyıllar arasında İskandinavya'dan (bugünkü Norveç, İsveç, Danimarka) çıkıp gelişmiş gemi teknolojileriyle Avrupa kıyılarını, nehirlerini ve hatta Kuzey Atlantik'i aşarak yağma, ticaret ve yerleşim faaliyetleri yürüten denizci toplulukların ortak adıdır.
Kökenler ve Kuruluş
İskandinavya'nın sınırlı tarım arazisi ve artan nüfusu, gençleri servet ve toprak aramak için denize açılmaya yöneltti; 793'te İngiltere'deki Lindisfarne Manastırı'na yapılan baskın, geleneksel olarak "Viking Çağı"nın başlangıcı kabul edilir.
Savaşlar ve Askeri Çatışmalar
Vikingler, sığ sularda ve nehirlerde hızla hareket edebilen uzun gemileriyle (longship) baskın taktiğine dayanan bir savaş tarzı geliştirdiler; Paris'i birden çok kez kuşattılar, İngiltere'de "Danelaw" adıyla anılan bölgeleri fiilen kontrol ettiler ve 1066'da Norman fethiyle (Vikinglerin Fransa'ya yerleşmiş soyundan gelen bir grup) İngiltere tarihinin akışını değiştirdiler.
Yönetim, Ekonomi ve Toplum
Viking toplumu, özgür çiftçi-savaşçılar, köleler (thrall) ve bir soylu sınıfından oluşuyordu; kadınlar, dönemin diğer Avrupa toplumlarına kıyasla mülk sahipliği ve boşanma konusunda nispeten daha fazla hak sahibiydi.
Gündelik Yaşam
Vikingler yetenekli gemi yapımcıları, demirciler ve tüccarlardı; ticaret ağları Bağdat'a kadar uzanan gümüş ve köle ticaretini kapsıyordu. Yerleşim kurdukları yerler arasında İzlanda, Grönland ve kısa süreliğine bugünkü Kanada'nın (Vinland) kıyıları da vardı.
Din ve İnanç
İskandinav mitolojisi, Odin, Thor ve Loki gibi tanrıların ve Ragnarök (dünyanın sonu) inancının merkezinde olduğu çok tanrılı bir sistemdi; 10.-11. yüzyıllarda Hristiyanlığın yayılmasıyla bu inanç sistemi kademeli olarak terk edildi.
Kültür, Sanat ve Bilim
Rün yazısı, İskandinav dillerinin en eski yazı sistemiydi; destansı "saga" edebiyatı (İzlanda Sagaları), Viking kahramanlık anlatılarını ve aile tarihlerini nesilden nesile aktardı.
Kilit Olaylar Kronolojisi
Lindisfarne Manastırı baskını Viking Çağı'nın simgesel başlangıcı oldu.
İzlanda'ya yerleşim başladı.
Normandiya, Frank Krallığı içinde Viking beyliği olarak tanındı.
Grönland üzerinden Kuzey Amerika kıyılarına (Vinland) ulaşıldı.
Norman fethiyle Vikinglerin soyundan gelen bir güç İngiltere'yi ele geçirdi.
Çöküş ve Son
11. yüzyılda İskandinav krallıklarının Hristiyanlaşıp merkezi krallıklara dönüşmesi ve Avrupa kıyı savunmalarının güçlenmesi, klasik "Viking" yağma-keşif faaliyetlerini kademeli olarak sona erdirdi.
Bugüne Mirası
Vikinglerin İzlanda'daki yerleşimi, dünyanın en eski parlamentolarından biri olan Althing'in (930) kurulmasına yol açtı; DNA çalışmaları, Britanya Adaları ve Kuzey Avrupa'nın genetik mirasında hâlâ belirgin bir Viking izi olduğunu gösteriyor.
Görseller
