Genel Bakış
Sokullu Mehmed Paşa, devşirme sistemiyle Bosna'dan İstanbul'a getirilip Osmanlı devlet hiyerarşisinin en tepesine, sadrazamlığa yükselen, on dört yıl boyunca (1565-1579) Kanuni, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde imparatorluğun fiili yönetimini elinde tutan en etkili Osmanlı devlet adamlarından biridir.
Devşirme ve Yükseliş
Bosna'daki bir Sırp Ortodoks ailesinden devşirme yoluyla alınıp Enderun'da eğitildi; Kanuni Sultan Süleyman döneminde kademeli olarak yükselerek kaptan-ı deryalık ve vezirlik görevlerinden geçti, 1565'te sadrazam oldu.
İdari ve İktisadi Vizyon
Don-Volga kanalı ve Süveyş kanalı gibi devasa mühendislik projelerini planladı (gerçekleştirilemese de); ticaret yollarını güvence altına almak ve imparatorluğun idari verimliliğini artırmak için kapsamlı reformlar yaptı.
Kıbrıs ve İnebahtı Sonrası Yeniden Yapılanma
1571'de İnebahtı'da Osmanlı donanmasının ağır bir yenilgiye uğramasının ardından, "Biz Kıbrıs'ı alarak sizin kolunuzu, siz de donanmamızı yakarak sakalımızı kestiniz; kol kesilince yerine yenisi çıkmaz, ama sakal kesilince daha gür çıkar" sözleriyle donanmanın hızla yeniden inşa edilebileceğini göstererek imparatorluğun dayanıklılığını kanıtladı.
Miras
İstanbul, Bosna (Sokullu Köprüsü/Mostar yakınları) ve Anadolu'nun çeşitli yerlerinde adını taşıyan camiler, köprüler ve külliyeler bıraktı; 1579'da bir suikastle öldürülmesi, bazı tarihçiler tarafından Osmanlı'nın "Klasik Çağı"nın kapanışının sembolik bir işareti olarak yorumlanır.
Görseller
